نمىدهد و جرأت اظهار عقيدهء واقعى خود در برابر توده‌هاى موفّق را ندارند نيز گروه ديگرى از حاميان خطّ نفاقند . 4 . گروه چهارمى هستند كه حق را باور كرده‌اند ولى پذيرش آن را مزاحم منافع نامشروع مادّى خود مىبينند ، و قدرت بر مخالفت هم ندارند ؛ به همين دليل ، در ظاهر حق را مىپذيرند ولى در باطن از هر چه موجب تضعيف آن است فروگذار نمىكنند . عوامل نفاق منحصر به آنچه گفته شد نيست ، هر چند اين چهار عامل از عوامل اصلى محسوب مىشود . خطر منافقان همه مىدانيم كه خطر منافقان از خطر دشمنان صريح اللّهجه بسيار بيشتر است . به همين رو ، تعبيراتى كه قرآن مجيد دربارهء منافقان دارد شديدتر از تعبيراتى است كه در مورد دشمنان آشكار اسلام دارد ، از جملهء پايين‌ترين درجات دوزخ به آنها اختصاص دارد ( إِنَّ الْمُنَافِقِينَ فِى الدَّرْكِ الْأَسْفَلِ مِنَ النَّارِ « 1 » ) . نه تنها در سورهء منافقان ، در سوره‌هاى متعدّد ديگرى مانند سوره‌هاى : بقره ، نساء ، توبه ، احزاب ، فتح و تحريم و سوره‌هاى ديگر ، آيات فراوانى در مذمّت آنها وارد شده است . طرق شناخت چهره‌هاى نفاق و نشانه‌هاى آنان و راههاى مبارزه با آنها از مهمترين مسائلى است كه در هر زمان بايد براى ما روشن باشد . * * * كتاب حاضر با استفاده از آيات پربار قرآن ( در سايهء بحث‌هاى تفسير نمونه ) تمام اين امور را براى شما تشريح مىكند .

--> ( 1 ) . سورهء نساء ، آيهء 145 .